Philippines tố Trung Quốc phá hội nghị AMM

ĐĂNG KHOA – LÊ LINH

Tại Campuchia, Bộ trưởng Ngoại giao Philippines đang nói về tranh chấp biển Đông thì micro bị tắt.

Bốn ngày sau khi hội nghị bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 45 (AMM-45) kết thúc với kết quả đáng buồn là hội nghị không thể ra tuyên bố chung, báo chí các nước ASEAN vẫn tiếp tục khai thác những diễn biến chưa được biết đến tại hội nghị.

Trả lời Đài Truyền hình GMA News TV ngày 16-7, Thứ trưởng Ngoại giao Philippines Erlinda Basilio tố cáo Trung Quốc đã sử dụng sức mạnh kim tiền buộc Campuchia cản trở đề cập đến vấn đề tranh chấp biển Đông trong tuyên bố chung. Bà nhận định rõ ràng Trung Quốc có được đồng minh chủ chốt Campuchia tại hội nghị.

Bà cho biết Bộ Ngoại giao Philippines đã chỉ đạo các đại sứ Philippines tiến hành đối thoại với các nước ASEAN để giải thích lập trường của Philippines và tin rằng các nước như Việt Nam sẽ hành động như Philippines là kiên quyết bảo vệ quyền lợi ở biển Đông.

Trong khi đó, hãng tin Reuters ngày 17-7 tiết lộ các nguồn tin cho biết ngày 12-7, tại một hội nghị trong khuôn khổ hội nghị AMM, khi Bộ trưởng Ngoại giao Philippines Albert del Rosario nói đến tranh chấp biển Đông thì tự dưng micro của ông tắt tiếng.

Tàu khu trục USS Vandergrift (FFG-48) của hải quân Mỹ neo tại cảng hải quân Changi (Singapore) chuẩn bị tham gia CARAT Singapore 2012. Ảnh: HẢI QUÂN MỸ

Sau đó, Campuchia giải thích đây chỉ là sự cố kỹ thuật. Bộ Ngoại giao Campuchia tức tối nói “thật điên khùng” mới cho rằng Campuchia cố tình tắt micro.

Một số quan chức ngoại giao dự hội nghị nói rằng đây có thể là hành vi cố ý của Campuchia để loại bỏ vấn đề tranh chấp biển Đông. Họ nhận định AMM-45 là hội nghị nóng nhất và thể hiện vai trò tồi tệ nhất của nước chủ tịch trong lịch sử ASEAN.

Ngày 13-7 (ngày cuối cùng của hội nghị), Bộ trưởng Ngoại giao Indonesia Marty Natalegawa còn phải vội vã gọi người đồng cấp Singapore K. Shanmugam quay lại thảo luận về tuyên bố chung trong lúc ông này ra sân bay về nước.

Muốn dàn xếp bất đồng quan điểm về biển Đông, Bộ trưởng Marty Natalegawa cũng đã trình tổng cộng 18 dự thảo tuyên bố chung nhưng cuối cùng không được Campuchia chấp nhận vì đều có đề cập đến tranh chấp biển Đông.

Trên báo Jakarta Post (Indonesia) ngày 17-7, ông Rizal Sukma, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Chiến lược của Indonesia, nhận định lẽ ra hội nghị AMM-45 vẫn có thể ra tuyên bố chung dù nước chủ tịch Campuchia phản đối nếu ASEAN có cơ chế cho phép ra tuyên bố chung mà không cần nguyên tắc đồng thuận (consensus).

Ông nhận định thất bại của hội nghị AMM-45 để lộ ra hai thách thức mà nếu không giải quyết được, tính chất trung lập và vai trò dẫn dắt của ASEAN ở châu Á sẽ chấm dứt:

- Một là triển vọng đàm phán và hoàn tất sớm Bộ Quy tắc ứng xử của các bên ở biển Đông giữa ASEAN-Trung Quốc trở nên không chắc chắn do nội bộ ASEAN chia rẽ.

- Hai là sự khác biệt về lợi ích chiến lược giữa các nước ASEAN dẫn đến tình trạng phân cực trong nội bộ ASEAN.

Trong khi đó, tại cuộc họp báo hôm 16-7, Tổng thống Indonesia Susilo Bambang Yudhoyono lại nhận định hội nghị AMM không thông qua được tuyên bố chung không có nghĩa có chia rẽ trong nội bộ ASEAN.

Ông tự tin với truyền thống chính trị của ASEAN, dù khó khăn thế nào thì cuối cùng ASEAN cũng sẽ xây dựng thái độ đồng thuận về vấn đề tranh chấp biển Đông.

Bộ trưởng Ngoại giao Indonesia Marty Natalegawa xác nhận tổng thống đã chỉ đạo ông đến thăm năm nước ASEAN (Philippines, Việt Nam, Campuchia, Malaysia và Singapore) để tìm kiếm lập trường chung về vấn đề tranh chấp biển Đông trước hội nghị ASEAN vào tháng 11 tới.

ĐĂNG KHOA – LÊ LINH

_______________

Nguồn: http://phapluattp.vn/20120717115814707p0c1017/philippines-to-trung-quoc-pha-hoi-nghi-amm.htm