PHẢN HỒI CỦA TRÍ THỨC NĂM CHÂU SAU BÀI PHỎNG VẤN, tháng 8, 2006
PHẢN HỒI SAU BÀI PHỎNG VẤN GSTS NGUYỄN ĐĂNG HƯNG
Cảm phục, đồng lòng, sẻ chia, tiếc nuối…
09:22′ 11/08/2006 (GMT+7)
Lời dẫn giải của Vietnamnet-Người Viễn Xứ :
Ngay sau khi đăng 2 bài phỏng vấn GSTS Nguyễn Đăng Hưng với những bức xúc, trăn trở của ông về nền giáo dục Việt Nam cũng như quyết định về hưu của ông (”Tôi rất lấy làm tiếc”, “Nếu là Bộ trưởng…”), tòa soạn Người Viễn Xứ đã nhận được nhiều thư từ, email của bạn đọc khắp nơi, nhất là của trí thức Việt kiều gửi về. Cảm phục, đồng lòng, chia sẻ, động viên, tiếc nuối… là những cảm xúc mà mọi người gửi đến GSTS Nguyễn Đăng Hưng về những gì mà ông đã dày công tạo dựng suốt 12 năm qua cho nền giáo dục Việt Nam. NVX xin trích đăng một số ý kiến của kiều bào.
HỒ DUYÊN - NHẬT ANH
PHẦN I
Andrew Trần Ngọc Anh (California State University, Mỹ): « Tại sao không gây dựng môi trường giáo dục tốt cho sinh viên trong nước? »
Tôi không phải là một nhà khoa bảng mà chỉ là một người quản lý trong môi truờng đại học.
Tôi đã đọc phần I của bài viết “Tôi rất lấy làm tiếc …” với những ưu tư, xót xa, và khắc khoải của riêng cá nhân tôi. Xin anh vui lòng gửi tiếp phần II.
Tôi chưa có dịp được quen biết anh nhưng đã cùng tham dự “Hội Nghị Cộng Đồng Người Việt Ở Nước Ngoài Với Việc Phát Triển CNTT-TT Nước Nhà” ở Sài Gòn năm trước. Đã nghe anh chia sẻ những kinh nghiệm cũng như ưu tư và khắc khoải liên quan đến giáo dục và đào tạo từ quan điểm của một Việt Kiều với trái tim Việt ngay giữa lòng đất Việt.
Tôi cũng đang góp tay chút ít trong vài chương trình với một hai trường ĐH ở Việt Nam. Sau khi đã nhận được phần II, tôi rất mong sẽ được chia sẻ với anh vài ý tưởng phản hồi và nhận được lời khuyên rất hữu ích của anh…
Giữa rừng Việt kiều ở hải ngoại, có được bao nhiêu người dám dấn thân cống hiến hoặc góp sức cho nước nhà? Nói thì dễ nhưng làm được không phải ai cũng có thể! Tôi hy vọng sẽ có thêm nhiều người tiếp bước đi của GS Nguyễn Đăng Hưng dưới nhiều hình thức khác nhau. Tôi nghĩ nền giáo dục Việt Nam cần nhiều sự thay đổi, sửa chữa những lỗi “hệ thống” thì sự thay đổi mới hữu hiệu. Nhưng có được nền giáo dục tốt mà không có được môi trường xã hội để sử dụng tài năng thì sẽ làm mai một hoặc chảy máu chất xám. Đó là một thách thức lớn lao cho cả một guồng máy của Nhà nước! Thành tựu không phải một sớm một chiều có thể có được, có thành công hay không phần lớn là dựa vào nguồn nội lực trong nước. Nguồn lực của Việt kiều chỉ có thể đóng góp được một phần rất nhỏ cho thách thức lớn lao này trong khi không phải Việt kiều nào cũng có trái tim Việt! Các em sinh viên Việt kiều ở hải ngoại hơn các bạn đồng trang lứa trong nước cái gì? Tôi thiển nghĩ ít nhất là cơ hội! Tại sao chúng ta không gây dựng một môi trường cho các em sinh viên trong nước để có nhiều cơ hội hơn? Mong lắm thay!

“TS Hoàng Xuân Bình (Ba Lan)”
TS Hoàng Xuân Bình (Ba Lan): “Cho phép đăng lại 2 bài phỏng vấn…”
Tôi đã đọc hai bài anh trả lời phỏng vấn của báo Người Viễn Xứ, qua đó cũng biết hơn về những suy nghĩ cũng như công sức to lớn mà GS Nguyễn Đăng Hưng đã tận tâm phục vụ cho sự nghiệp giáo dục và tạo nền móng cho hướng đi rất phù hợp với điều kiện VN hiện nay. Chính vấn đề này tôi cũng đã thuyết trình với ĐH Kinh tế Quốc gia từ năm 1995 nên tôi rất tâm huyết với những công sức và trí tuệ GS đã làm. Nếu được NVX đồng ý, tôi xin phép cho đăng hai bài phỏng vấn này trên tạp chí Người Việt ở châu Âu của chúng tôi (hiện mới xuất bản tại Ba Lan, Czech, Hungari, Đức, mỗi tháng hai số).
Nguyễn Bình (Canada)
GS. Nguyễn Đăng Hưng viện lý do về hưu để kết thúc chương trình vì đã không được ủng hộ mặc dù có rất nhiều trường đủ loại được dựng lên tại VN trong 12 năm vừa qua. Nguyên nhân chính là vì GS Hưng quá nhiệt tình, đạt kết quả tốt với kinh phí thấp và làm theo đúng bài bản nhưng «kinh phí bôi trơn» chưa đạt … tiêu chuẩn.
Nhiều dự án tốt gặp thất bại vì lý do này. Ngược lại, nhiều dự án quy mô và lãng phí được ủng hộ nhờ « bôi trơn » đúng chỗ và đúng chuẩn. Thật đáng buồn !

“GSTS Trần Nam Bình, Úc”
GS Trần Nam Bình (ĐH New South of Wales, Úc): “Tôi tin GS Hưng vẫn còn muốn phụng sự cho nước Việt”
Xin thành thật chúc mừng GS Nguyễn Đăng Hưng đã đóng góp rất nhiều cho công cuộc giáo dục và phát triển tại VN trong suốt 12 năm qua. Tuy biết GS sắp “về hưu” nghỉ ngơi với gia đình nhưng tôi biết chắc anh vẫn còn nhiều kiến thức, kinh nghiệm, năng lực và ý chí muốn phụng sự cho người Việt, nước Việt.

“TS Tô Thanh Bình, Đức”
TS Tô Thanh Bình (Đức): “Mời GS cùng hợp tác tổ chức ĐH tư nhân theo mô hình quốc tế”
Thực sự những trăn trở của GSTS Nguyễn Đăng Hưng về giáo
dục Đại học ở VN là không nhỏ và những đóng góp của GS cho đến hiện nay là rất lớn! Tôi cũng có nhiều suy nghĩ như vậy và muốn tâm sự thêm với GS, phải chăng chúng ta có thể tìm được một lời giải tối ưu và một lối thoát hợp lý:
1.Trong thời gian qua, GS đã tổ chức rất nhiều các chương trình cao học. Chúng ta có thể tiếp tục làm chương trình đó và mở rộng thêm cho việc đào tạo sinh viên bằng cách xây dựng một trường Đại học tư nhân theo mô hình của một nước châu Âu nào đó như ở Đức, Phần Lan hoặc Bỉ. Trường này quan hệ trực tiếp với một trường ĐH ở châu Âu, giảng dạy theo giáo trình châu Âu cũng như được trường này cấp bằng tốt nghiệp.
2. Về mặt nguyên tắc, chúng ta có thể kết hợp với nhau để làm việc đó, từ xây dựng một trường Đại học đến tổ chức quản lý, xây dựng hệ thống giáo trình. Chiêu sinh, mời chuyên gia vừa quản lý vừa giảng dạy.
3. Với cách tổ chức như trên, chúng ta chỉ cần Nhà nước cho phép mở trường và cấp đất đai chứ không dựa hoàn toàn vào vốn đầu tư chính của Nhà nước. Toàn bộ kinh phí xây dựng và tổ chức chúng ta sẽ kết hợp cùng làm và kêu gọi thêm đầu tư. Sự phát triển của nhà trường sẽ dựa vào đóng góp học phí của sinh viên, nghiên cứu sinh. Ngoài ra, chúng ta cũng có thể nhờ sự ủng hộ của cộng đồng châu Âu về kinh phí cũng như vay vốn.
Tôi nghĩ chắc chắn chúng ta sẽ làm được điều đó trước khi một mô hình chính thức về Trường đẳng cấp quốc tế được xem xét ở VN. Nó hoàn toàn phù hợp với khả năng và nguyện vọng của mỗi chúng ta.

“Cố GSTS Nguyễn Văn Chuyển”
Cố GSTS Nguyễn Văn Chuyễn (Japan Women’s University, Department of Food & Nutrition, Tokyo)
Mình vẫn đọc các bài báo phỏng vấn ông, mấy bài ông phát biểu về vấn đề giáo dục tại VN rất hay và theo mình thì rất chính xác.
Có những điều chúng ta nói với nhà nước hằng mấy chục năm nay rồi, nhưng vẩn phải nói. Có những điều gần như “nhàm chán”, nhưng theo mình cũng vẫn phải có gắng thôi.
Những đóng góp của ông Hưng từ hơn mười năm nay về giáo dục, là niềm hãnh diện chung cho anh em Phong trào.
Đại học của mình tuổi về hưu là 68 tuổi, cho nên mình còn vào khoảng 6 năm nữa mới về hưu. May mắn, ông Hưng và mình vẫn còn sức khoẻ. Còn phải cố gắng.
Hôm nay là ngày mùng 1 Tết Nguyên Đán.
Chúc ông Hưng và gia đình một năm Đinh Hợi 2007 nhiều sức khoẻ, may mắn, hạnh phúc.
Tụi mình quen nhau đã hơn 30 năm rồi đấy ! Kể từ 1976, khi hoà bình vừa được lặp lại. Trường kỳ kháng chiến đấy chứ nhỉ. ……
Mình phục ông lắm ! Mình cũng làm nhiều công việc cùng một lúc. Nhưng ông Hưng có lẻ cùng một lúc làm rất nhiều công việc, hơn mình. Sức làm việc của ông thật « wonderful » !!! (E-mail gởi ngày 18/2/2007).
GSTS Nguyễn Văn Điệp, Viện Cơ học Hà Nội,
Trưóc hết xin cám ơn anh đã góp phần quan trọng vào việc đào tạo các Thạc sĩ cho Việt Nam.
Rất tiếc rằng vì khóng có ai kế tục nên công việc của anh bị dừng lại.
Chúng tôi mong được các anh cộng tác giúp đỡ trong các công việc khác.
Nhà báo Lê Anh Đủ (Báo Tuổi Trẻ)
Theo em, thầy nên giúp cho Viêt nam thêm một thời gian nữa, bởi giới trẻ chúng em đang rất cần một người như thầy. Hơn nữa giáo dục Việt nam đang có một “cơn gió mới” -ông Nguyễn Thiện Nhân, hy vọng những điều tốt đẹp sẽ sớm đến.
GSTS Huỳnh Văn Công, Đại học Perpignan, Pháp
Nhận được thư anh NĐH tôi rất cảm động và nhớ lại chuyện xưa: lần đầu tiên bước chân tới Liège năm 1964 anh NĐH đã mướn phòng cho tôi và Anh em tôi cùng ở trong cùng một căn hộ. Và tôi đã biết được ngay hồi đó anh NĐH chẳng những là một sinh viên khoa học giỏi mà còn là nhà thơ yêu nước nồng nàn. Và thời gian trôi qua !!! Nay, anh NĐH chẳng những là nhà thơ yêu nước nồng nàn mà còn là một GS ĐH giúp VN rất đắc lực: đào tạo nhiều nhà KH cho VN trong vòng 12 năm qua..! Kết quả là cay đắng thế ư?
BS Lại Mạnh Cường (Hà Lan)
Nói thật tôi thường « ganh tỵ » với anh khi đứng trước những thành quả anh gặt hái được trong và ngoài nước từ nhiều năm qua. Nó thật cụ thể và đúng là đầu tư chất xám cho cả tương lai một dân tộc đã kiệt quệ vì chiến tranh và một đất nước tan nát vì hận thù vô lý.
Tôi vẫn còn loay hoay trong hành động, mặc dù về mặt lý luận mình đã không còn điều gì để thắc mắc nữa. Trong khi đó tuồi già ầm ầm kéo đến và có khi đe doạ muốc đánh mình « knock-out ». Kinh khủng thật và tôi có lúc tường như phải đầu hàng với số mệnh…
TS Đinh Nguyên Khiêm, Tham tán ĐSQ Việt Nam tại Bỉ: “Hy vọng những mong muốn của GS Hưng sẽ thành sự thật”
Tôi đã đọc hai bài phỏng vấn GSTS Nguyễn Đăng Hưng: “Tôi rất lấy làm tiếc” và “Đối với tôi, Việt Nam là số phận”, tôi rất thích. Có điều rất tiếc là việc GS quyết định ngưng tổ chức tiếp các lớp đào tạo cao học EMMC và MCMC vì những lý do như GS trả lời trong bài phỏng vấn. Tôi cũng hiểu và thông cảm với hoàn cảnh của GS Hưng hiện nay, khi không còn tại chức nữa thì cũng rất khó tác động đến việc xin tài trợ cho các dự án đó… Những điều tâm huyết của GS về nền giáo dục nước nhà chắc sẽ gây sự chú ý của các quan chức trong Bộ Giáo dục Đào tạo. Tôi rất hy vọng ngày nào đó những mong muốn của GS sẽ trở thành hiện thực.
Là một giảng viên đại học, tôi rất khâm phục sự nỗ lực không mệt mỏi và sự dấn thân tri đức của giáo sư Hưng kính mến. Tôi nghĩ tấm gương lớn của ông là động lực lớn lao cho nhiều thế hệ trí thức Việt Nam sắp đến noi theo và cống hiến dài lâu vào sự nghiệp phát triển đất nước ta.