Archive

Archive for the ‘Thơ’ Category

Những bài thơ hay của Nguyễn Việt Chiến

January 27th, 2010 No comments

nguyen-viet-chien

Tôi nghĩ, đối với những người cầm bút hôm nay, vượt lên trên tất cả các vấn đề thời sự nhậy cảm ấy là tình yêu Tổ quốc. Tình yêu đó được nuôi dưỡng trong tâm hồn mỗi con người Việt Nam qua nhiều thăng trầm, và hình như lại đang được khơi dậy trong những tháng năm này.

Nguyễn Việt Chiến

Thời đất nước gian lao


Chúng đã ngủ cả rồi

những con hươu bị bóng đêm săn đuổi

chúng đang gác cặp sừng lên vầng trăng cuối tháng

rồi nằm mơ về một cánh rừng

không có thuốc đạn và súng săn

Họ đã ngủ cả rồi

những người lính bị chiến tranh săn đuổi

họ nằm mơ gặp lại bầy hươu

gác sừng lên người bạn vô danh

trên cánh rừng đã chết

Chỉ còn lại vầng trăng và giấc ngủ

chỉ còn lại dấu vết cuối cùng của bầy hươu bị săn đuổi

chỉ còn lại câu thơ thầm lặng

về những người đã ra đi

Chỉ còn lại những gì không còn lại

bởi người  đau đớn nhất sau chiến tranh

không ai khác ngoài mẹ của chúng ta

những đứa con không trở về

hoà bình dưới mưa phùn

được đắp bằng cỏ non và nước mắt

*

*   *

Đêm đêm

những người con ngỡ đã đi thật xa

đang lặng lẽ trở về

họ lẫn vào gió vào sương đêm

không cần an ủi

họ chẳng ồn ào như lời ca sôi sục ngày ra đi

Họ còn nguyên tuổi trẻ

những người lính chưa tiêu phí một xu mơ ước

chưa tiêu hoài một đồng thanh xuân

Họ trở về tìm lại

trang sách học trò đêm đêm còn thao thức

trên  cánh đồng tiếng Việt ngàn năm

Mẹ lại thấy chúng con về

như cánh cò tuổi thơ lưu lạc

đã bao ngày phải xa rời thôn ổ yêu thương

chúng con trở về tìm lại

giọt nước mắt xót xa và đắng cay của mẹ

Một bên là núi sông ngăn cách

còn bên kia là bóng đêm chiến tranh

vẫn biết đạn bom không có mắt

vẫn biết hận thù không thể phân biệt nổi

đâu là hoa sen và đâu là bùn tối

nhưng các anh vẫn phải ra đi

Các anh phải ra đi

lời ru chùa Tây Phương

những La Hán mặt buồn

người thợ mộc xứ Đoài

lấy thân xác hom hem của mình làm mẫu vẽ

ba mươi sáu dẻo xường sườn

réo rắt tấu lên bản đàn tam thập lục

người gẩy đàn thì đau đớn

mà bản nhạc viết cho đàn lại reo vui

*

*   *

Mẹ đã sống dưới mưa phùn ảm đạm

những ngày dài nghèo đói quắt quay

Mẹ thiếu sữa sinh đứa con thiếu tháng

Tổ quốc xanh xaoTổ quốc hao gầy

Mẹ có mặt trong dòng người nhẫn nại

lặng lẽ xếp hàng từ mờ sớm tới đêm hôm

Mẹ lần hồi thời cơm tem gạo phiếu

nuôi lớn những người con

rồi gửi tới chiến trường

Mẹ đã khóc lúc rời ga Hàng Cỏ

những đoàn tầu hun hút tuổi hai mươi

một thế hệ hồn nhiên không biết chết

chưa từng yêu khi gục ngã cuối trời

Mẹ ở lại với sông Hồng tần tảo

áo phù sa lam lũ tháng ngày

câu quan họ cất trong bồ thóc cũ

sông Cầu trôi như một tiếng thở dài…

*

*   *

Tàu xuyên đêm

tiếng gió xé bánh xe lăn quần quật

đêm nay họ trở lại một thời gian lao

đường vào Nam hun hút những chuyến tầu

máu rất đỏ tuổi hai mươi nằm lại

câu hát bảo:

tuổi hai mươi những người đi trẻ mãi

câu thơ bảo:

đất nước hình cánh võng mẹ ru ta

Và ở hai đầu đêm võng mắc dọc rừng già

trăng cũng sốt rét rừng như ta sốt

trăng mất máu như bạn ta thủa trước

dọc cánh rừng na-pan

Sông Thạch Hãn

nước mùa này còn ấm

và các anh trong suốt

những người hy sinh thời gian lao

Mây Quảng Trị

mùa này vẫn một mầu huệ trắng

trên Cổ Thành

như  ngày các anh ngã xuống

những người hy sinh thời gian lao

Và mưa gió Trường Sơn

mùa này vẫn tắm gội

những người con nằm lại

thời đất nước gian lao

Những cánh rừngcuối thu ngủ dưới mưa phùn

đất nước tôi những người nằm trong đất

chất phác như bùn hồn nhiên như cỏ

buồn đau không còn thở than

Những ngọn sóng đất đai lưu giữ mọi thăng trầm

người chép sử ngàn năm là bùn đất

kiên trì và nhẫn nại

máu của người là mực viết thời gian.

_______________________________________________

Tổ quốc nhìn từ biển

Nếu Tổ quốc đang bão giông từ biển

Có một phần máu thịt ở Hoàng Sa

Ngàn năm trước con theo cha xuống biển

Mẹ lên rừng thương nhớ mãi Trường Sa

Đất Tổ quốc khi chập chờn bóng giặc

Các con nằm thao thức phía Trường Sơn

Biển Tổ quốc chưa một ngày yên ả

Biển cần lao như áo mẹ bạc sờn

Nếu Tổ quốc hôm nay nhìn từ biển

Mẹ Âu Cơ hẳn không thể yên lòng

Sóng lớp lớp đè lên thềm lục địa

Trong hồn người có ngọn sóng nào không

Nếu Tổ quốc nhìn từ bao quần đảo

Lạc Long cha nay chưa thấy trở về

Lời cha dặn phải giữ từng thước đất

Máu xương này con cháu vẫn nhớ ghi

Đêm trằn trọc nỗi mưa nguồn chớp bể

Thương Lý Sơn đảo khuất giữa mây mù

Thương Cồn Cỏ gối đầu lên sóng dữ

Thương Hòn Mê bão tố phía âm u

Nếu Tổ quốc nhìn từ bao thương tích

Những đau thương trận mạc đã qua rồi

Bao dáng núi còn mang hình goá phụ

Vọng phu buồn vẫn dỗ trẻ, ru nôi

Nếu Tổ quốc nhìn từ bao hiểm hoạ

Đã muời lần giặc đến tự biển Đông

Những ngọn sóng hoá Bạch Đằng cảm tử

Lũ Thoát Hoan bạc tóc khiếp trống đồng

Thương đất nước trên ba ngàn hòn đảo

Suốt ngàn năm bóng giặc vẫn chập chờn

Máu đã đổ ở Trường Sa ngày ấy

Bạn tôi nằm dưới sóng mặn vùi thân

Nếu Tổ quốc neo mình đầu sóng cả

Những chàng trai ra đảo đã quên mình

Một sắc chỉ về Hoàng Sa thủa trước*

Còn truyền đời con cháu mãi đinh ninh

Nếu Tổ quốc nhìn từ bao mất mát

Máu xương kia dằng dặc suốt ngàn đời

Hồn dân tộc ngàn năm không chịu khuất

Dáng con tàu vẫn hướng mãi ra khơi

(Trại viết Hạ Long 4-2009)

(Bài thơ “Tổ quốc nhìn từ biển” in trên Tạp chí VNQĐ số tháng 5-2009)

Read more…

Thơ, “Chỉ còn lại gió bay”, tháng tư, 2009

April 27th, 2009 No comments

Chỉ còn lại gió bay!

Ngày tóc anh còn xanh

Đường em đi hoa nắng

Ngày tóc anh xóa trắng

Không còn nữa lối quanh

Anh về sống những ngày

Của thuở nào mất hút

Thời gian trên bàn tay

Như lâu rồi vụt tắt. Read more…

Thơ Nguyễn Đăng Hưng, Sài Gòn 1959, Quỳnh Hợp phổ nhạc 50 năm sau, tháng 2 2009

February 11th, 2009 No comments

Tuổi mười tám

Tôi vẫn yêu những nàng con gái
Như người ta yêu sao yêu trăng
Cái nhìn lần đầu tôi hoá dại
Không biết nói chỉ cười
Đêm nằm bực mình tiếc rẻ
Tôi nghĩ nhiều về bóng giai nhân
Hôm qua mình sao chim sẻ
Bây giờ chuyện ái ân !

Read more…

Thơ - “Biết và không biết”, Viết chào thiên niên kỷ thứ 3 (2000)

November 15th, 2008 No comments

BIẾT VÀ KHÔNG BIẾT

(Biết thì nói là biết.

Không biết thì nói là không biết

Thế mới là biết thực)

(Lời Khổng Phu Tử)

Read more…

Thơ - “Tôi bây giờ”, Nguyễn Đăng Hưng, Liège 1963

September 20th, 2008 No comments

Không, cho tôi yêu cô độc

Ngày hôm nay đêm hôm qua

Đôi mắt buồn dĩ vãng

Read more…

Thơ, 1961

August 18th, 2008 No comments

Đường dài

Những nàng con gái đôi mươi

Chia hai mái tóc cho đời dâng hương

Những người trai ở muôn phương

Đi trong lòng họ tình thương vô bờ

Người đi người mãi đợi chờ

Mùa xuân vội vã giấc mơ bồi hồi

Trăm năm một cuộc lứa đôi

Tìm trăng sao lại chia lời nhớ mong

Người về bên ấy xuôi dòng

Cát bờ sỏi nắng môi hồng có phai

Mai đi cho hết đường dài

Mộng về ấp ủ một hai cũng đừng.

Non la ao dai_Dang Minh Tam
Tranh “Nón lá áo dài” của Phan Minh Tâm”

Thơ - Bức thư mùa hè - Nguyễn Đăng Hưng, 1997

June 22nd, 2008 No comments

Chan trau“Chăn trâu”

Bức thư mùa hè

Cũng có dạo anh đi miền cực Bắc
Ngồi chờ đêm không thấy ngày qua
Hè đã về, nắng chiều không hề tắt
Trên những đồi thông hiu hắt gió ngàn
Anh ngồi đây nghe thấm đọng không gian
Không ngủ được. Ơi! Muôn vàn thương nhớThương em ngày xưa, một mình vò võ
Gác nhỏ ngồi trông phố vắng ai về
Thương những con đường nắng gắt đồng quê
Bà dắt cháu thẫn thờ lên thăm mộ
Thương những cuộc đời qua rồi như chuyện cổ
Mà nỗi đau còn day dứt khôn nguôiCũng đã một lần, cũng những kiếp người
Đã sống cõi đời, đơn sơ bèo bọt
Vách đất, lều tranh, gió luồn, mưa giọt
Cậu bé ngày xưa lam lũ cút côi
Cậu bé thành người thì họ đã đi rồi
Không để lại, ngay những lời trăn trối

Đất nước hồi sinh, cuộc đời tiếp nối
Người thân yêu lưu lạc khắp địa cầu
Bè bạn xa rồi, không biết về đâu
Không biết hôm nay, ai còn ai mất
Nỗi buồn chiến tranh, nỗi buồn có thật
Nhưng mấy ai tả hết nỗi kinh hoàng

Riêng phần mình anh mang suốt thời gian
Ngay những tháng những ngày vui nhất
Đêm đã không về, ngày không buồn tắt
Viết mấy giòng thơ, giấc ngủ qua rồi
Thư nay đề: miền cực Bắc xa xôi

NGUYỄN ĐĂNG HƯNG
Lulea, Thụy Điển, 1997

Une lettre de l’été

Il m’est arrivé de me promener dans le Grand Nord,
Et j’attendais en vain la fin du jour
Car le rayon du soleil ne s’éteignait jamais, l’été est de retour
Sur les collines des pins bercés par le vent
J’entendais comme si l’espace se tord
Et tout le passé me revenait, comme un tourment
Et m’éloignait du sommeil
Je pensais aux temps où tu n’étais qu’un petit enfant
Tu restais seul à la maison dans cette ville béante
Où est maman? tu demandais d’une voix sans pareil!
Je pensais à ces sentiers de notre village, inondés de soleil
J’ai suivi grand-mère visiter des tombes des disparues
Je pensais à ces vies décousues
A ces existences simples et éphémères
A ces pluies, ces vents, ces boues autour de cette chaumière
Et mon coeur se serre comme une blessure mal soignée
Je pensais à ce petit orphelin élevé par ces gens
Et par miracle, il a grandi sans trop de mal
Et quand il commence à comprendre que la vie a un sens
Ils sont tous partis sans laisser le moindre bruit
Maintenant la paix est revenue et la vie continue
Mais les proches se dispersaient à travers les quatre continents
Et les amis sont loin et on ne sait pas s’ils sont vivants
Oui la guerre est triste, une tristesse déconcertante
Mais qui peut décrire toutes ces détresses immenses?
En tout cas, moi je les portais comme un destin
Et même par chance, la vie parfois me sourit
Elles surgissent un jour comme aujourd’hui, un beau matin
Ne pouvant point dormir, je compose ces lignes
Et je note sur cette lettre : ici c’est le Grand Nord, le jour y est sans fin!

Traduction pour mon fils Thierry,, Liège le 9 mars 2004
Nguyen Dang Hung

Lukea mua he“Lulea, Thụy Điển mùa hè”

Thơ - Dặm xưa - Nguyễn Đăng Hưng, 1962

May 28th, 2008 No comments

 

dam xua

Dặm xưa

Gió về gió vọng ngàn mây

Vời trông nếp cửa ngàn cây lặng ngồi

Lưng dài ngửa mặt mù khơi

Chân ghì, chân chi lời Bắc Nam

Em về chăm chuối cùng cam

Góp trăng sao lại chia làm gió sương

Chiếu nằm mơ chuyện ngàn phương

Cát in chân ngựa dặm trường trắng bay

Khói thành trống động dồn mây

Mưa khua vũ giáp gió lay điệu cờ

Non xuôi, suối lặng, sương mờ

Xa đưa nhạc dặm thẳm bờ chấm con

Ra ngoài kẻ khuất người còn

Canh khuya khuất bóng gọi hồn ải quan

Đêm nay nghe nuớc reo ngàn

Sao lên xuống bến quá giang một mình.

 

Nguyễn Đăng Hưng, Liège 1962

Thơ - Ngày tháng đi qua

May 8th, 2008 No comments

 

Ngay thang di qua

Ngày tháng đi qua

 

Anh đã tìm về bên kia bờ sông

Kỷ niệm đêm khuya rơm rớm màu hồng

Bài thơ cuối cùng không đề tên người viết

Tình yêu ngày xưa vương điệu buồn da diết

Còn chờ mong xin em đứng bên niềm thương

Niềm thương chôn vùi vì đại dương đầy nước mắt

Và tim anh in dấu những bàn chân

Người đi qua, ngày tháng đi qua

Anh bước lại gần

Lại gần cuộc đời, lại gần sự thật

Lại gần anh bên những khoảng trống bao la

Tình yêu em hôm nay

Tình yêu còn trong như dòng suối mát

Mà tim anh nghe đau buốt niềm thương.

 

Liège 1977

Do Huy Tuan, Thieu nu ao tim

Thơ - Bóng Thời gian

April 14th, 2008 No comments

Bóng thời gian

Đợi ngày gió đến đưa đi

Trời sao trăng lạnh giọng thì chiếc không

Bóng chiều lòng chạnh hơi đồng

Ai đi khuất mặt áo hồng nón quai

Nghe như thưa thớt trong ngoài

Một giây vắng tiếng trần ai hỏi tìm

Bây giờ chỉ mới khơi kim

Cung tơ khép bậc nỗi niềm trước sau

Âm ba giao khúc ban đầu

Tay nâng ngón ý tay khâu buổi lòng

Ra ngoài gió núi mây song

Tình thôi khách trạm buồn không bến chờ

Người đi bên những đường tơ

Trăm năm có biết duyên hờ từ đây !

 

 

Nguyễn Đăng Hưng, 1962

 

 

 

 

 

Matisse intérieur
“Intérieur, Henri Matisse”

 
 
 

 

L’ombre du temps

En attendant que naissent le vent et le jour

Quand la nuit tomba, une lune froide était de retour

Dans le silence glacé du soir, apparaissaient les étoiles

Une silhouette passait parée d’un voile

Comme si tout bruissait d’un murmure étouffé ?

D’un instant suspendu dans un monde étonné

Alors cette tendresse émue se tissait tout autour

Pour comprendre enfin les accords du premier jour

Pour s’adonner à l’harmonie du premier refrain

Pour se rattacher à l’âme d’un tour de main

Car dehors hurlait le vent, voguaient les nuages

L’amour n’a point de rive, la mélancolie point de bord

Toi qui t’aventures dans les lieux imprécis

Toi qui chemines vers ces contrées indécises

Sais-tu qu‘un amour s‘était éteint dehors

Traduction de l’auteur, 1968